Yatırımcı Tazmin Merkezi

Özel Fon'un varlıkları hangi amaçlarla kullanılabilir?

Özel Fon'un varlıkları, 18.12.1999 tarihinden önce, Sermaye Piyasası Kurulu tarafından tüm yetki belgeleri iptal edilen aracı kurumların yatırımcılarının sermaye piyasası faaliyetlerinden doğan alacaklarının kısmen ödenmesi amacıyla kullanılabilir.

Özel Fon varlıkları bunun dışında bir amaçla kullanılamaz.

Özel Fon malvarlığının kaynağı nedir?

18.12.1999 tarihini izleyen iki ay içerisinde, Özel Fon'a Borsa İstanbul A.Ş. (Eski Unvanı: İstanbul Menkul Kıymetler Borsası) tarafından 10 Milyon TL tahsis edilmiş olup, söz konusu miktar nemalandırılmakta ve nema miktarı Özel Fon varlığına dahil edilmektedir. Özel Fon'un başkaca bir gelir kaynağı bulunmamaktadır.

Özel Fon kaynakları nasıl değerlendirilmektedir?

Özel Fonun mal varlığı,  YTM tarafından Kamu Haznedarlığı Genel Tebliği çerçevesinde değerlendirilmektedir.

Özel Fon'dan hangi aracı kurumların yatırımcıları faydalanabilir?

18.12.1999 tarihinden önce, Sermaye Piyasası Kurulu tarafından yetki belgeleri iptal edilen ve aşağıda sayılan 16 aracı kurumun yatırımcıları, sermaye piyasası faaliyetlerinden doğan alacaklarının ödenmesi için Özel Fon'dan yararlanabilir.

  1. Ali Alpay Menkul Değerler A.Ş.
  2. AOG Türkinvest Menkul Değerler A.Ş.
  3. Başak Menkul Değerler A.Ş.
  4. Birikim Menkul Değerler A.Ş.
  5. Boğaziçi Menkul Değerler A.Ş.
  6. Çarmen Menkul Değerler A.Ş.
  7. Emper Menkul Değerler A.Ş,
  8. Kazanç Menkul Değerler A.Ş.
  9. Marmara Menkul Değerler A.Ş.
  10. Önder Menkul Değerler A.Ş.
  11. Pasifik Menkul Değerler A.Ş.
  12. Salahsun Hekimoğlu Menkul Değerler A.Ş.
  13. Semih Menkul Değerler A.Ş.
  14. Tür Menkul Değerler A.Ş.
  15. Uğur Menkul Değerler A.Ş.
  16. Yener Kaya Menkul Değerler A.Ş.

Özel Fon'dan yararlanabilecek yatırımcı sayısı nedir?

Özel Fon'un kapsamına giren 16 aracı kurumun toplam yaklaşık 25.000 yatırımcısı bulunmaktadır.

Özel Fon'un varlıklarının alacakları karşılamaya yetmemesi halinde ne yapılacak?

Özel Fon'un varlıklarının yapılacak ödemeleri karşılamaya yetmemesi hâlinde, Bakanlar Kurulu kararıyla belirlenecek ek kaynak, Hazine tarafından karşılanır.

Özel Fon'dan yararlanmanın şartları nelerdir?

Özel Fon kapsamındaki aracı kurumların alacaklılarına Özel Fon'dan ödeme yapılabilmesi için, aracı kurum hakkında iflas davası açılmış olması ve iflas tasfiyesinde alacakların borç ödemeden aciz belgesine bağlanmış olması zorunludur.

6362 sayılı Sermaye Piyasası Kanunu (SPKn)'nun  yürürlüğe girdiği 30.12.2012 tarihinden önce başvuruda bulunmuş olanların hakları saklı kalmak kaydıyla, SPKn'nun yayım tarihi olan 30.12.2012 tarihinden itibaren iki yıl içinde iflas masasına alacağını yazdırmak için başvuruda bulunmayan alacaklılara Özel Fon'dan ödeme yapılmaz. Alacağı yazdırmak için SPKn'nda öngörülen süre 30.12.2014 tarihinde sona ermiştir.

Özel Fon'dan bir alacaklıya ödenecek tutarın azami sınırı ne kadardır?

6362 sayılı Sermaye Piyasası Kanunu'nun Geçici 3 üncü maddesinin  dördüncü fıkrası uyarınca; Özel Fon'dan yapılacak ödemenin azami sınırı 31/12/2012 tarihine kadar 18.729 TL'dır. Bu tutar, 1/1/2013 tarihinden sonra her yıl ilân edilen yeniden değerleme katsayısı oranında artırılır. Yıllar itibariyle Özel Fon'dan yapılabilecek Azami Tazmin Tutarları aşağıdaki gibidir:

YIL

AZAMİ TAZMİN TUTARI (TL)

2013

20.190

2014

    20.983,47

2015

23.104

2016

24.393

2017

25.327

Özel Fon tarafından ödenen tutar, tüm alacağını karşılamaya yetmeyen yatırımcılar ne yapabilir?

6362 sayılı Sermaye Piyasası Kanunu'nun Geçici 3 üncü maddesi uyarınca Özel Fon'dan yapılan ödeme tutarı tüm alacağını karşılamaya yetmeyen alacaklıların, kalan alacakları için genel hükümlerden doğan hakları saklıdır.

Özel Fon'dan yararlanacak alacak tutarı nasıl hesaplanır?

a) İflas tasfiyesi sırasında iflas idaresi tarafından yapılacak hesaplamada yetki belgesi iptal tarihindeki nakit ve menkul kıymet alacak tutarı, aracı kurumların yetki belgelerinin iptal edildiği tarihte geçerli TCMB döviz alış kuru üzerinden Amerikan Dolarına çevrilir.

b) Bu aracı kurumların iflasının açılmasından sonra iflas tasfiyesi sırasında yapılan ödemeler, ödemenin yapıldığı tarihte geçerli TCMB döviz alış kuru üzerinden Amerikan Dolarına çevrilerek, dolar bazında asıl alacaktan mahsup edilir.

c) Bu suretle bulunan bakiye, borç ödemeden aciz belgesine bağlandığı tarihte geçerli TCMB döviz alış kuru üzerinden Türk Lirasına çevrilir.

d) Borç ödemeden aciz belgesinin alındığı tarih ile fiilen ödemenin yapıldığı tarih arasında geçen süre için faiz hesaplanmaz.

Özel Fon'dan ödemeleri kim yapacaktır?

Hak sahibi olduğu belirlenen kişiler için ödemeler, Yatırımcı Tazmin Merkezi tarafından ilgili iflas idaresine yapılacak olup, hak sahiplerine ödeme ise ilgili iflas idarelerince gerçekleştirilecektir.

Özel Fon kapsamındaki aracı kurumlarda hesabı bulunan tüm yatırımcılara ödeme yapılabilir mi?

Hayır. Müflis aracı kurumdan alacaklı görünen ortakları, yönetim kurulu ve denetleme kurulu üyeleri, personeli ile bunların eşlerine ve üçüncü derece dahil kan ve sıhrî hısımlarına ve sermaye piyasası kurumlarına bu madde kapsamında ödeme yapılmaz.

Tazmin talep eden yatırımcılar tarafından ödeme talebiyle YTM'ye başvurulması mümkün müdür?

YTM'nin Özel Fon kapsamındaki aracı kurumların yatırımcılarının tazmin başvurularını doğrudan kabul etmesi ve ödeme yapması mümkün değildir. Yatırımcılara ödeme yalnızca ilgili iflas idarelerince yapılmaktadır.

Özel Fon, Yatırımcıları Koruma Fonu ve Yatırımcı Tazmin Merkezi arasındaki ilişki nedir?

Özel Fon, 18.12.1999 tarihinden önce yetki belgeleri iptal edilmiş ve Sermaye Piyasası Kurulu'nca hakkında iflas davası açılmış olan 16 aracı kurumdan alacaklı yatırımcılara münhasır olarak oluşturulmuştur.

Yatırımcıları Koruma Fonu ise, Mülga 2499 sayılı Sermaye Piyasası Kanunu'nun  46/A maddesi ile düzenlenmiş olup, 18.12.1999 tarihinden sonra hakkında tedrici tasfiye veya iflas kararı verilen aracı kuruluşların sermaye piyasası faaliyetleri ve işlemleri nedeniyle müşterilerine karşı hisse senedi işlemlerinden doğan nakit ödeme ve hisse senedi teslim yükümlülüklerini yerine getirmek amacıyla kurulmuştur. 

6362 sayılı Sermaye Piyasası Kanunu ile de Yatırımcıları Koruma Fonu yerine geçmek üzere Yatırımcı Tazmin Merkezi kurulmuştur.

6362 sayılı Sermaye Piyasası Kanunu'nun geçici 3 üncü maddesi uyarınca, Özel Fon'un idare ve temsili YTM tarafından yürütülmektedir.